Trữ đông trứng là gì? Quy trình, chi phí và lợi ích chi tiết

Trữ đông trứng không còn là khái niệm xa lạ với phụ nữ hiện đại – những người muốn chủ động nắm giữ cơ hội làm mẹ trong tương lai. 

Bằng công nghệ y học hỗ trợ sinh sản, các noãn được lấy ra, bảo quản ở nhiệt độ cực thấp và có thể sử dụng khi người phụ nữ sẵn sàng mang thai. 

Vậy trữ đông trứng là gì, quy trình thực hiện ra sao, chi phí và lợi ích cụ thể thế nào? Bài viết dưới đây tại IVF Đông Đô sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn.

Trữ đông trứng là gì?

Trữ đông trứng, hay kỹ thuật bảo tồn noãn (oocyte cryopreservation), là việc lấy các trứng khỏe mạnh từ buồng trứng, xử lý và bảo quản ở nhiệt độ cực thấp để giữ khả năng sống lâu dài. 

Khi bạn cần dùng trứng đó – ví dụ khi muốn sinh con muộn hoặc sau điều trị bệnh ảnh hưởng đến buồng trứng – trứng rã đông có thể được thụ tinh và tạo phôi như bình thường.

Trước đây, trữ đông trứng từng được xem là “thử nghiệm”, nhưng hiện nay đã được nhiều tổ chức y khoa công nhận là phương án bảo tồn sinh sản hiệu quả. Kỹ thuật trữ trứng tương tự quy trình IVF trong những bước đầu – chỉ khác là thay vì thụ tinh ngay, trứng được lưu giữ để dùng sau. ^[1]

Phân biệt trữ trứng thông thường và thủy tinh hóa

Trong thực tế có hai cách đông trứng chính:

• Đông chậm (slow-freezing / controlled-rate freezing): Trứng được làm lạnh từ từ qua các giai đoạn, giảm nhiệt độ từng bước. Phương pháp kiểu này dễ bị tổn thương do hình thành tinh thể băng bên trong hoặc xung quanh tế bào.
  
• Thủy tinh hóa (vitrification / rapid-freezing): Trứng được làm lạnh cực nhanh, sau khi đã thêm các dung dịch bảo vệ để giảm nước bên trong tế bào, khiến nước đông lại như “kính” mà không tạo tinh thể băng – giảm tổn thương tế bào.
  

So sánh ưu/nhược:

• Tỷ lệ sống sót sau rã đông: vitrification thường cao hơn so với đông chậm.
  
• Ứng dụng hiện nay: nhiều phòng lab chọn vitrification cho trứng, vì hiệu quả tốt hơn.
  
• Nhược điểm: Yêu cầu kỹ thuật và dung dịch bảo vệ cao, nếu thao tác sai có thể gây hại mạnh hơn.
  

Nếu đông chậm giảm nhiệt từ từ, thì thủy tinh hóa giống như đóng băng ngay lập tức – với trứng người, cách thứ hai hiện được ưu tiên hơn.

Khi nào nên trữ đông trứng?

Độ tuổi phù hợp nhất để trữ đông trứng

Chất lượng trứng (và số lượng trứng có thể thu được) giảm dần theo tuổi phụ nữ. Đặc biệt, sau 35 tuổi, sự suy giảm trở nên rõ rệt. ^[2]

Do đó, khoảng tuổi từ cuối 20 đến đầu 30 được xem là giai đoạn “vàng” nếu bạn có ý định trữ trứng.

Tuy nhiên, nếu bạn ngoài tuổi đó vẫn có dự trữ buồng trứng tốt (theo xét nghiệm AMH, đếm nang), trữ cũng có ý nghĩa – chỉ là tỷ lệ thành công có thể thấp hơn.

Trường hợp nên cân nhắc trữ trứng

• Bạn sắp trải qua các liệu pháp y tế có thể hại buồng trứng (hóa trị, xạ trị).
  
• Bệnh lý về buồng trứng hoặc rối loạn nội tiết có nguy cơ ảnh hưởng dự trữ noãn.
  
• Kế hoạch mang thai muộn vì lý do nghề nghiệp, tài chính, học tập hoặc cá nhân.
  
• Bạn muốn giữ lựa chọn, không muốn bị áp lực bởi tuổi sinh sản.
  

Trong những trường hợp đó, trữ trứng là phương án để phòng trước rủi ro.

Nhưng lưu ý không phải ai trữ trứng cũng chắc có con sau này – cần hiểu rõ hạn chế và khả năng.

Trữ đông trứng có phù hợp với người đã lập gia đình không?

Nhiều phụ nữ đã kết hôn hoặc có con trước vẫn chọn trữ trứng nhằm giữ cơ hội sinh con thêm hoặc bảo vệ nếu sau này gặp vấn đề. 

Trong trường hợp này, bạn và chồng (nếu có) nên trao đổi rõ trong hợp đồng lưu trữ về quyền sở hữu mẫu, quyền rút, hủy hoặc hiến khi hết thời hạn.

Do đó, trữ đông trứng không chỉ dành cho người độc thân; nó là công cụ bổ sung cho kế hoạch sinh sản của cả người đã có gia đình.

Quy trình trữ đông trứng diễn ra như thế nào?

Dưới đây là từng bước thực tế tại các trung tâm hỗ trợ sinh sản:

Khám và đánh giá dự trữ buồng trứng ban đầu

Bác sĩ sẽ lấy thông tin lịch sử kinh, sức khỏe tổng quát, làm xét nghiệm hormone (AMH, FSH, LH, estradiol…), siêu âm đánh giá số nang noãn (AFC). Mục đích là biết bạn có bao nhiêu trứng dự trữ và chọn phác đồ phù hợp.

Ngoài ra, bạn cần xét nghiệm truyền nhiễm (HIV, viêm gan B/C, giang mai…) theo yêu cầu trung tâm.

Kích thích buồng trứng và theo dõi sự phát triển nang noãn

Bạn sẽ dùng thuốc kích thích (hormone gonadotropin) khoảng 8-14 ngày, tùy cơ địa. Trong suốt giai đoạn đó, bác sĩ theo dõi qua siêu âm và xét nghiệm máu để kiểm tra kích thước nang, nồng độ hormone, điều chỉnh liều nếu cần.

Quá kích buồng trứng (OHSS) là rủi ro cần lưu ý; bác sĩ sẽ giảm liều hoặc dừng nếu dấu hiệu nguy hiểm xuất hiện.

Chọc hút trứng

Khi nang noãn đạt kích thước tốt (theo chỉ định bác sĩ), bạn sẽ được gây mê nhẹ hoặc sedation để thực hiện chọc hút qua âm đạo dưới hướng dẫn siêu âm.

Quá trình thường diễn ra trong khoảng 20-30 phút. Sau khi hút, trứng được phân loại trong phòng lab và đưa vào bước tiếp theo.

Đông lạnh và bảo quản trứng trong điều kiện đặc biệt

Trứng trưởng thành được ngâm trong dung dịch cryoprotectant, sau đó áp dụng vitrification để đông nhanh.

Các ống hoặc ống mẫu nhỏ được mã hóa, lập hồ sơ, rồi đưa vào bình nitơ lỏng khoảng -196°C để lưu trữ lâu dài. Trong suốt thời gian lưu trữ, phòng lab phải kiểm soát nhiệt độ, có hệ thống dự phòng, giám sát liên tục để tránh dao động thất thường.

Thời gian trữ đông trứng được bao lâu?

Về lý thuyết, nếu trứng được bảo quản đúng cách trong nitơ lỏng, nó có thể được giữ trong nhiều năm, thậm chí hàng chục năm mà không giảm chất lượng đáng kể.

Nhưng trong thực hành, mỗi trung tâm sẽ đưa ra hợp đồng lưu trữ (1 năm, 5 năm, 10 năm… có thể gia hạn). Nhiều nơi cho phép gia hạn nếu bệnh nhân muốn tiếp tục giữ mẫu.

Một điều bạn nên nhớ: trữ lâu không đảm bảo 100% thành công khi dùng sau này – chất lượng rã đông, kỹ thuật phòng lab và tuổi trứng là các yếu tố quan trọng.

Ưu điểm của việc trữ đông trứng

• Chủ động thời gian mang thai và kế hoạch sinh con: Bạn không bị áp lực thời gian như “đồng hồ sinh học” cứ chạy – bạn có thể chọn lúc thích hợp để sinh con mà không lo trứng giảm chất lượng quá sớm.
• Tăng cơ hội có con tự nhiên hoặc thụ tinh nhân tạo sau này: Nếu bạn trữ trứng khi chúng còn khỏe mạnh, khi dùng sau này tỷ lệ thành công (thụ tinh, phát triển phôi) cao hơn so với trứng thu sau tuổi cao.
• Giải pháp bảo vệ khả năng sinh sản cho người điều trị ung thư, bệnh lý: Đối với phụ nữ sắp trải qua điều trị như hóa trị, xạ trị hoặc các phẫu thuật vùng buồng trứng – trữ trứng là phương án bảo tồn trước rủi ro mất chức năng sinh sản.

Chi phí trữ đông trứng là bao nhiêu?

Chi phí trữ đông trứng thường gồm nhiều phần như khám và xét nghiệm ban đầu, thuốc kích thích buồng trứng, thủ thuật chọc hút, phí đông lạnh (vitrification), phí lưu trữ hàng năm, phí rã đông và chuyển phôi khi dùng.

Tại Việt Nam, chi phí thực hiện trữ trứng có thể dao động 50-100 triệu đồng cho giai đoạn đầu (thu thập và đông lạnh) và thêm 6-8 triệu đồng mỗi năm để duy trì lưu trữ.

Ví dụ, nếu trung tâm y tế công bố: “Chi phí thực hiện trữ trứng khoảng 70 triệu, phí duy trì mỗi năm 7 triệu” – bạn nên yêu cầu bảng giá chi tiết: thuốc, xét nghiệm, gây mê, dịch vụ lab, lưu trữ, chi phí rã đông khi sử dụng.

Lưu ý: Những con số này mang tính tham khảo, thay đổi theo mỗi trung tâm y tế, công nghệ, khu vực và tình trạng cá nhân. Bạn nên hỏi cụ thể nơi bạn dự định trữ.

Tại Đông Đô IVF Center, chi phí trữ trứng gồm các khoản chính như sau: phí chọc hút trứng và xử lý trứng, chi phí trữ đông trứng ban đầu và phí duy trì trữ đông hàng năm. 

Cụ thể, phí trữ đông phôi (liên quan đến trứng trữ đông sau chọc hút) là khoảng 3 triệu đồng cho 6 tháng đầu tiên cho mỗi “top” trữ đông. Phí gia hạn trữ đông sẽ được tính theo năm với mức giá khoảng 8-9 triệu đồng sau năm đầu tiên. 

Tổng chi phí cho quy trình trữ đông trứng, bao gồm kích trứng, chọc hút, xử lý và bảo quản đông lạnh trứng thường dao động từ 30 đến 60 triệu đồng, tùy phác đồ điều trị và số lượng trứng lấy được tại Đông Đô IVF Center. 

Chi phí này có thể thay đổi theo thời gian bảo quản và yêu cầu kỹ thuật sử dụng. Đông Đô IVF Center ứng dụng công nghệ trữ đông hiện đại, đảm bảo độ an toàn cao cho trứng bảo quản.

>>> Xem thêm tại: BẢNG GIÁ DỊCH VỤ TẠI ĐÔNG ĐÔ IVF CENTER

Lưu ý quan trọng trước khi quyết định trữ đông trứng

Kiểm tra sức khỏe sinh sản tổng quát

Trước khi quyết định, bạn nên làm các xét nghiệm AMH, FSH, LH, các xét nghiệm truyền nhiễm, siêu âm đánh giá nang noãn… để biết mình có đủ điều kiện trữ và dự trữ trứng là bao nhiêu.

Lựa chọn thời điểm tối ưu để chất lượng trứng cao nhất

Nếu có thể, bạn nên trữ trứng càng sớm càng tốt trong độ tuổi sinh sản lý tưởng. Trì hoãn quá lâu sẽ làm giảm số lượng trứng thu được và chất lượng noãn.

Chọn cơ sở uy tín, công nghệ hiện đại để tăng tỷ lệ thành công

Chọn trung tâm có phòng thí nghiệm đạt chuẩn, đội ngũ phôi học giàu kinh nghiệm, áp dụng kỹ thuật vitrification hiện đại, hệ thống quản lý và bảo trì mẫu nghiêm ngặt. 

Đọc kỹ hợp đồng như quyền sở hữu mẫu, điều khoản gia hạn, điều kiện hiến hay hủy mẫu khi hết thời hạn hoặc nếu bạn mất năng lực.